Pesë anëtarë të “Bordit të Paqes” të Donald Trumpit kanë lidhje me një kompani të vogël izraelite të armëve, e cila sapo ka siguruar një kontratë me ushtrinë amerikane me vlerë deri në 150 milionë dollarë. Kompania prodhon pajisje për shënjestrimin e armëve, të bazuara në inteligjencën artificiale, si dhe dronë që janë testuar në luftime në Gaza.

Kjo është vetëm një nga disa lidhjet e biznesit që kanë ngritur pikëpyetje për konfliktet e mundshme të interesit brenda këtij institucioni, i cili është ngarkuar me përfundimin e luftës në Gaza dhe rindërtimin e enklavës palestineze të shkatërruar nga luftimet.

Një biznes tjetër është i përfshirë në financimin e ndërtimit të vendbanimeve izraelite në Bregun Perëndimor të pushtuar, të cilat konsiderohen të paligjshme sipas së drejtës ndërkombëtare. Ndërkohë, një kompani e tretë po përballet me procedura gjyqësore në Shtetet e Bashkuara, nën akuzën se ka ndihmuar Hamasin të fshehë tunelet e tij nëntokësore në Gaza përpara sulmeve të 7 tetorit.

Në listën e investimeve të lidhura me anëtarët e bordit përfshihen gjithashtu një projekt shumë-miliardësh për ndërtimin e një fushe të re golfi “Trump International” në Doha të Katarit, si dhe një kompani e sigurisë kibernetike e themeluar nga i njëjti inxhinier kompjuterik që krijoi programin famëkeq Pegasus, i përdorur për përgjimin e telefonave.

Këto janë disa nga konfliktet e mundshme të interesit të identifikuara nga një hetim i gazetës britanike The Telegraph mbi “Bordin e Paqes” të udhëhequr nga SHBA-ja, transmeton Telegrafi.

Zbulimet vijnë në një kohë kur situata humanitare në Gaza mbetet e rëndë. Sipas raportit, më shumë se 1.400 palestinezë janë vrarë që nga hyrja në fuqi e armëpushimit një vit më parë, ndërsa dy të tretat e 2,1 milionë banorëve të enklavës jetojnë në tenda ose strehime të improvizuara.

Kritikët e nismës pritet t’i përdorin këto zbulime për të forcuar kundërshtimet e tyre. Që nga fillimi, disa prej tyre e kanë përshkruar bordin si një model që rrezikon të shndërrohet në një sistem të dominuar nga oligarkë të pasur, të cilët mund të përfitojnë nga vendimet që marrin.

Sipas tyre, përfundimi i luftërave dhe rindërtimi i vendeve të shkatërruara duhet të drejtohen nga diplomatë profesionistë, e jo nga menaxherë fondesh miliardere dhe sipërmarrës të pasurive të paluajtshme.

Megjithatë, mbështetësit e bordit argumentojnë se pikërisht biznesi është motori i kësaj nisme. Sipas tyre, lidhja e interesave financiare të aktorëve të ndryshëm në rajon mund t’i nxisë ata të mbështesin stabilitetin dhe ta bëjnë konfliktin më pak tërheqës. “Kur investon, je i përfshirë”, i tha The Telegraph një zyrtar i lartë izraelit.

Burime të afërta me punën e përditshme të bordit, të cilat folën në kushte anonimiteti, thanë se sfidat kryesore të organizatës janë politike dhe jo ekonomike. Sipas tyre, prapa skenave po bëhet përparim real dhe, pasi të përfundojnë zgjedhjet e ndërmjetme në SHBA dhe zgjedhjet në Izrael, puna për qeverisjen dhe rehabilitimin e Gazës mund të nisë me ritëm më të madh.

Njëri prej burimeve i hodhi poshtë shqetësimet për konfliktet e interesit, duke i cilësuar ato si të pabazuara. “Ne, fjalë për fjalë, nuk kemi pasur asnjë diskutim për interesat e biznesit në asnjë moment”, deklaroi ai.

Megjithatë, mbetet e paqartë nëse ky qëndrim mund t’i rezistojë shqyrtimit të mëtejshëm të investimeve dhe lidhjeve financiare të personave të përfshirë.

Një pjesë e investimeve në kompanitë izraelite të armëve dhe në vendbanimet në Bregun Perëndimor është financuar përmes fondeve sovrane arabe. Kjo ngre pyetje për rolin e qeverive të Arabisë Saudite, Katarit dhe Emirateve të Bashkuara Arabe: a janë ato në dijeni të destinacionit të parave të tyre dhe si mund të reagojnë qytetarët e këtyre vendeve nëse lidhjet bëhen publike?

Një tjetër pikëpyetje lidhet me pasojat e mundshme financiare. Nëse investitorët vendosin t’i tërheqin fondet, kjo mund të ndikojë në funksionimin e një bordi që tashmë përballet me sfida të mëdha politike dhe me detyrën komplekse të rindërtimit të Gazës.

Përplasja mes objektivave diplomatike dhe interesave të biznesit mbetet kështu një nga çështjet kryesore që rrethojnë “Bordin e Paqes” të Trumpit. Ndërsa mbështetësit e shohin kapitalin privat si mjet për të nxitur stabilitetin, kritikët kërkojnë më shumë transparencë dhe garanci se vendimet për të ardhmen e Gazës nuk do të ndikohen nga interesat financiare të anëtarëve të tij. /Telegrafi/